Speels Maar Serieus

Verjaardag!

2012-01-28T09:28:00.000+01:00

Zes volle jaren geleden, alweer, dat ik dan toch maar begon te bloggen, en me afvroeg of dat wel een goed idee was. En het beviel me zo goed dat ik het ben blijven doen, ook in de zeer moeilijke periode van 2009, en er met veel plezier weer bovenop kwam in 2010... Maar als ik nu zo eens naar het aantal posts voor 2011 kijk, dan valt me op dat het er toch weer even weinig zijn als in 2009.

Desondanks is dat voor een stuk goed nieuws. De kindjes zijn nu twee, vier en zes. Dat betekent nog steeds heel veel zorg, dat betekent wel eens een "terugval" wanneer de jongste naar school moet, dat betekent nog steeds korte nachten en zelden bijslapen, maar het is toch al iets heel anders dan bij "nul, vier en twee"... Alleen betekent dat ook dat ik weer een hoop tijd reserveer voor wat ik als de "serieuze" filosofie beschouw: en dat is ook lezen en schrijven, alleen... dat komt niet op het internet. Zeg nu zelf, als je weet dat Speels maar Serieus al veel te moeilijk, te zwaar en te lang is...

Voor 2011 kan ik me geen thema herinneren zoals dat met sommige jaren wel gaat. Dat eerste jaar 2006, toen alles aan de bloggerij zo nieuw was, en dan de serie over de Perzische oorlogen. Of 2008, toen de crisis ons een eerste hoogtepunt afleverde, met al die posts over "de balans van een bank", of hoe een bank niet zozeer geld heeft, maar wel geld is. Veel "Eurabië" in 2009, of 2010, met de serie over de Slag om Stalingrad.

Iets dergelijks is er niet voor 2011. Ik heb gemerkt dat ik wel eens rimpeltjes veroorzaakte door standpunten over kernenergie of "de goudstandaard", maar echte thema's zijn het nooit geworden. En natuurlijk de "veel te vroege voorbeschouwingen" over de Amerikaanse presidentsverkiezingen, waarvan ik zelf ook niet goed weet waarom die me zo fascineren (in tegenstelling tot, pakweg, voetbal). De tweede helft van 2011 kapte ons een tweede hoogtepunten van de crisis in onze schoot, volle drie jaar na het eerste, en hoewel we het stilaan echt wel beu zijn leverde dat ook best een paar aardige stukjes op.

Maar onder andere wat dat laatste betreft, als u, beste lezer, hier iets leest dat u absoluut niet aanstaat, dan hoeft u zich daar even absoluut géén zorgen om te maken! Er is een heel kleine "schare" vaste lezers - dat zullen er in het allerbeste geval meer dan tien zijn, en meer werkelijk niet - er is een relatief veel groter bezoekersaantal dat gewoon in Google iets als "banken" of "crisis" of "Slag bij Plataea" ingeeft en eenmalig passeert, en daarmee is het werkelijk gezegd! Uw favoriet credo wordt door dit blog niet in gevaar gebracht! U kan zich dan ook de moeite besparen om hier kortere of langere slierten stoom af te blazen, het maakt heus geen enkel verschil. U kan het hoogstens belangrijk maken, net het effect dat u wilde vermijden!

En al die andere geregelde lezers, waarmee we doorgaans wel een betekenisvolle uitwisseling, en af en toe zelfs een serieuze conversatie zien ontstaan: heel erg bedankt, die uitwisselingen zijn minstens een deel van de reden waar ik het voor doe.

De toekomst... 2012 zal wel een jaar van posts over de Amerikaanse presidentsverkiezingen worden, en verder misschien nog eens een stukje nostalgie naar de Spartanen of de Slag om Stalingrad. Ik loop nogal veel na te denken over "filosofie en geschiedenis" (en "complexe wetenschappen"), tegenwoordig, dus misschien komt dat ook nog wel eens terug. En in ieder geval, het grootste deel van de posts "overkomt" me gewoon. Het werkt niet van "daar zou je eens iets over moeten schrijven", maar wel als iets dat je opvalt en waarmee je een tijdje in je hoofd zit, en als je 's avonds op je stoel bij de computer zit komt het er ineens vanzelf uit.

Laat ik mezelf maar gewoon een goed nieuw blogjaar toewensen!

"Die is altijd zo!"

2012-01-27T21:04:00.004+01:00

Scholier Kobe komt vandaag logeren. Hij is een vriendje van scholier Sarah, maar zoals dat past bij mannetjes van een hogere primatensoort is hij erg genereus naar jongere mannetjes, en dus is het ook voor kleuter Thomas en peuter Simon feest. Nog grotere hoogtepunten van ambiance worden gehaald wanneer blijkt dat scholier Kobe ook nog een snoepjesspies heeft meegebracht voor elk van de kindjes. Ze mogen er ieder drie afhalen en opeten - maar wat doen ze nu met de rest?

"Kom maar hier", zeg ik tegen scholier Kobe, flexibel als altijd mijn hand uitstekend, "ik zal ze wel opeten!". Je ziet dat kindergezichtje van uitdrukking veranderen, nog net op tijd de kostbare spies terugtrekkend, en mij een tikje verbluft aankijkend.

Scholier Sarah legt vertrouwelijk haar hand op zijn schouder. "Trek je van hem maar niets aan" zegt ze op de toon van een veteraan in dit soort gevecht, "die is altijd zo."

Wat kan een mens er in 's hemelsnaam nog aan toevoegen?

Meneer de vakbondsman is boos

2012-01-26T20:13:00.004+01:00

Meneer Kennes van de vakbond is boos (1). Ze gaan, wéér eens, de onschuldige werkende mensen gijzelen - die tenslotte voor een deel gaan werken om de uitkeringen van zijn soort mensen te betalen - en als daar kritiek op komt kan hij zich, wéér eens, niet voorstellen waaraan hij zoveel onrecht te danken heeft. En meneer Kennes roept de "democratie" in! Hij vindt dat hij genoeg volk achter zich heeft staan en dus kan hij geweld tegen ons, de echt werkende mensen gebruiken!

Maar oeps! Er is iets veranderd! Want vroeger, meneer Kennes, toen konden figuurtjes zoals u inderdaad armzwaaiend en vastberaden kijkend op tv hun lege slogans ("democratie"! "solidariteit"!) komen uitkramen, en wij, de echt werkende mensen moesten de volgende dag weer knarsetandend de grillen van van jouw soort mensen ondergaan. En nu...

Zomaar opeens hebben al die mensen zelf een stem!

Ja, want nu is er ineens het internet, en er zijn blogs, en er is Twitter, en als meneer Kennes zijn toverspreuken die vroeger zo goed werkten uitspreekt, dan zit niet iedereen vol ontzag te luisteren, maar dan stijgt een hoongelach op om het te horen tot de andere kant van het zonnestelsel. "U spreekt niet voor ons, meneer Kennes, dat doen wij zelf wel".

Ja, meneer Kennes, democratie is mooi, maar in uw geval duidelijk alleen maar als u het bent die aan het woord komt. Vandaag, meneer Kennes, leeft u in een wereld waarin andere mensen ook aan het woord kunnen komen. U zal dus, wéér eens, al die pendelaars gijzelen? Ik verneem dat er wel kans bestaat dat uw knokploegen zullen verhinderen dat de echt werkende mens die na al die ellende toch op het werk aankomt ook nog binnen raakt? En u bent boos omdat die echt werkende mens dat maar de pueriele geweldopstoot vindt van iemand die zijn zin niet krijgt?

Wel, meneer Kennes, dan bent u maar eens boos. Ik van mijn kant zal ophouden met zeggen dat ik u maar een ordinaire geweldpleger vind, als u ophoudt met echt werkende mensen gijzelen. En tot het zo ver is zal het op het internet staan, op blogs, en op Twitter, en op al die andere kapitalistische samenzweringen waar uw soort "democratie" zo onder te lijden heeft.

------------------------------------
(1) http://www.standaard.be/artikel/detail.aspx?artikelid=DMF20120126_073

Over Ierland en aardappelen

2012-01-24T19:28:00.006+01:00

Glijdend door de historische statistieken van Angus Maddison (1) valt mijn oog op Ierland. Maddison geeft een cijfer voor de bevolking in 1700 en daarna voor 1820 (vanaf dan wordt het regelmatiger en voor vele recente decennia geeft hij de jaarlijkse evolutie). En wat ik zie is dat de bevolking in Ierland in 1700 bestond uit 2 miljoen inwoners, en dat het voor 1820 over meer dan 7 miljoen gaat.

Dat is een factor 3.69: geen enkel ander Europees land komt zelfs maar in de buurt. Engeland en Zweden halen respectievelijk 2.48 en 2.04, en al de rest zit ergens tussen 1 en 2.

Het is een enorme groei. En ja, ik was gaan kijken omdat ik weer eens ergens over de grote hongersnood van de jaren veertig van de negentiende eeuw was gestruikeld, en inderdaad: 8.5 miljoen inwoners in 1846, en dan die hartverscheurende crash: mensen die massaal verhongeren; de scènes kunnen zo naast de drama's die de burgerbevolking is overkomen aan het Oostfront van de Tweede Wereldoorlog. Het duurt tot 1931 (!) voor het aantal weer begint te stijgen: probeer je de verwoesting van een Europees land voor te stellen dat uitgerekend in die periode van expansie, van industrialisering, van constant stijgende welvaart, zo haar bevolking ziet emigreren.

En ik denk terug aan die discussies van lang geleden... Je moet weten: het was de schuld van het kapitalisme! We weten allemaal dat Ierland een monocultuur van aardappelen was, en dat een schimmel de aardappelen deed rotten op het veld, maar het was toch de schuld van het kapitalisme. Ja, want volgens het Marxisme was de rijkdom van uitgerekend Engeland tot stand gekomen door de plundering en dus de verarming van de proletariërs. En Engeland was in die jaren rijk aan het worden, en Ierland was in die periode geruïneerd, dus het model (ik kan het niet genoeg toegeven) was logisch waterdicht en consistent om Aristoteles te doen opkijken en de voorspelde feiten kwamen uit dat Eddington er telegrammen naar Einstein zou van sturen...

En toch was de theorie niet juist. Niet dat je moest over aardappelen beginnen: "jamaar, de Britten hebben nog voorraden weggesleept toen de mensen al lagen te verhongeren!" En ik twijfel er geen moment aan, maar als dat je criterium is, dan waren de Romeinen "kapitalisten", en de Grieken, en de Perzen, en de Arabieren, en de Mongolen... (Enzovoort.)

Het heeft iets bizars, de ijver waarmee mensen simpele ("één-voudige") theorieën gaan verdedigen, en dit des te meer (zo lijkt het soms) naarmate ze harder hebben moeten werken om die theorie met zijn één enkele causale factor te begrijpen.

Jammer, achteraf bezien, dat ik destijds nooit aan dat zo duidelijk Malthusiaans scenario heb gedacht. Neem een doodarme bevolking aan de rand van subsistentie. Introduceer de aardappel, en beschouw de verbluffende bevolkingsexplosie. Natuurlijk zijn ze nog steeds even arm ("het is de schuld van het kapitalisme"). Introduceer nu die vreselijke aardappelziekte - wat verwacht je? Hongersnood? Ja? En dus, als er hongersnood uitbreekt...

... is dat de schuld van het kapitalisme!

Moraal van het verhaal? Ken je nog andere monocausale, zeg gerust: simplistische theorieën, die ook op perfect consistente modellen gebaseerd zijn; die ook heel fraai de waargenomen effecten precies aan de beweerde oorzaken kunnen koppelen; en die sommige mensen ook harder lijken te verdedigen naarmate we mogen vrezen dat ze veel werk hebben gehad om ze te begrijpen? En heb je ze ook al zien spartelen als je probeert op alternatieve causaliteiten probeert te wijzen die hun eigen verhaaltje onderuit dreigen te halen?

Ikzelf dacht onmiddellijk aan de theorie dat "negers dommer zijn dan blanken". Maar ik weet zeker dat sommige lezers nog andere voorbeelden kunnen opnoemen.

-----------------------------------------
Ga naar http://www.ggdc.net/MADDISON/oriindex.htm en klik "historical statistics"

Grote verrassing in South Carolina!

2012-01-22T09:25:00.009+01:00

Op dit moment zie ik (in tegenstelling tot de twee vorige gelegenheden) nergens cijfers, maar alle nieuwssites zijn het er over eens: Gingrich heeft de voorverkiezing van South Carolina afgetekend gewonnen. Of met andere woorden, Romney die een dikke week geleden nog met tientallen (jaja, meervoud) percenten op kop lag, en door veel commentatoren zoals ikzelf al lang tot de "onvermijdelijke" kandidaat was gekroond, lijdt hier een ongehoord debacle.

Het merkwaardige is dat het allemaal op ongeveer één dag tijd is gebeurd. Gingrich, die razend was om de negatieve campagne van Romney in de aanloop naar de voorverkiezingen, vond ergens nog een pot met goud en besloot Romney een pak van eigen laken aan te meten. Veel commentatoren (zoals ik) dachten dat hij daarmee alleen maar zichzelf nog meer zou beschadigen: slechte verliezer die er hoogstens in zou slagen ook wat modder op de enige fatsoenlijke kandidaat (Romney) te doen plakken.

Niet, dus. Een lawine aan beschuldigingen ("Romney is te rijk om president te worden", verpakt in heilige verontwaardiging over belastingen) plus een heel slagvaardige prestatie in de debatten, en Gingrich stoomde Romney voorbij zoals een ferrari voorbij een driewieler. Dat brengt een hoop mensen zoals ik bij de vraag: hoe staat het met onze voorspellingen? Voor mij is dit immers een soort spel, een beetje rond mijn stokpaardje "de toekomst is onvoorspelbaar", honderd percent "speels". Dus de vraag is: komt hier iets uit dat te vergelijken is met mijn "al die poeha rond Obama" van de vorige keer?

Ik denk dat mijn visies tot nu toe ongeveer de volgende vorm hadden:

OFWEL (meest waarschijnlijk) wordt Romney de Republikeinse kandidaat, en dan zal Obama "na een spannende strijd" herkozen worden, niet omdat hij zo'n sterke president is, maar omdat de dom rechtse vleugel van de Republikeinen de enige fatsoenlijke tegenkandidaat al heeft vermoord voor hij aan de start is verschenen. De voorspelling kan fout zijn indien de economie nog veel erger begint te crashen (of natuurlijk omdat ze kant noch wal raakt: Obama verliest terwijl de economie het veel beter doet; dat soort dingen), maar ze blijft dan evengoed fout.

OFWEL (al veel twijfelachtiger) haalt een andere kandidaat toch nog de nominatie, en dan zal Obama "with a landslide" herkozen worden, omdat de andere kandidaat per (mijn) definitie geen "fatsoenlijke" kandidaat is, en daarom kansloos. De voorspelling zal fout zijn op het "al die poeha rond Obama" niveau - men zou kunnen terugdenken aan "IPPON" (1) - als een andere kandidaat wint tegen Obama, of gewoon serieus fout als een andere kandidaat verliest "na een spannende strijd".

We zijn dan ook nog niet aan het "poeha rond Obama" niveau, maar dat zit wel een stuk meer in de kaarten. Anderzijds kan mijn "meest waarschijnlijk scenario" heel goed ook nog uitkomen. De Republikeinen kijken elkaar nog eens goed aan, beseffen ineens dat ze riskeren Newt Gingrich (!), één van de grootste losers van hun partij (denk terug hoe hij door Bill Clinton van het kastje naar de muur is gespeeld), tegen Obama het strijdperk in te duwen, en ze komen, ongeveer bij "Super Tuesday" (begin maart) alsnog bij zinnen.

Daartussenin zijn er nog enkele andere scenario's. Bijvoorbeeld, als Gingrich het haalt, en Obama vervolgens zelfs Texas en Kansas wint (even gebruik makend van de stijlfiguur van de overdrijving), dan heb ik mijn punt over "het vermoorden van de enige fatsoenlijke kandidaat" ook wel gemaakt.

Toch is het wel eens interessant je in te beelden dat de voorspellingen de mist ingaan: dus een andere kandidaat haalt de nominatie binnen en maakt het Obama knap lastig. Wat is er dan misgegaan? In ieder geval heb ik dan het gewicht van Romney zwaar overschat. Dat zou overigens ook zo zijn als Obama wint "with a landslide" tegen Romney. Ik heb al toegegeven dat ik gewoon zit te dagdromen dat Romney een Hayek-liberaal is, maar in feite heb ik dat nooit van dichterbij bekeken.

Verder heb ik dan de "moord" op de "enige fatsoenlijke kandidaat" sterk overdreven: de zeer rechtse Republikeinen hebben dan wel degelijk standpunten die electoraal iets voorstellen, en dus hadden ze nu, en de vorige maanden, groot gelijk als ze probeerden daarvoor een eigen kandidaat naar voor te schuiven. Dan is het zelfs een illustratie van de reden waarom ik het Amerikaans systeem, ondanks al dat circus, een goed systeem vind. Eerst zet de uitdager een interne debat op tussen (in dit geval) de conservatieve versus de liberale vleugel van de eigen partij, en de beste daarvan neemt het dan op tegen de zittende president, uit de andere partij.

Momenteel houd ik toch maar vast aan mijn bestaande voorspellingen. De Republikeinen kiezen alsnog voor Romney, en die verliest na "een spannende strijd". Maar verrassend was het allemaal wel.

--------------------------------------
(1) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2009/04/ippon.html

"Gates of Fire": rustig opbouwen

2012-01-18T20:50:00.006+01:00

Volgens mij zijn historische romans nog moeilijker dan gewone romans. Je moet de boel een beetje in leven houden, je moet je personages een beetje interessant maken, je moet het ook nog een beetje kunnen schrijven... Maar bovendien ligt de draad al vast, zodat je ook nog eens heel erg gebonden bent aan de historische realiteit. In het bijzonder de vroege hoofdstukken, wanneer je nog de wereld tot leven moet brengen waarin jij je verhaal zal gaan brengen: het zou niet de eerste keer zijn dat ik een historische roman teleurgesteld dichtklapte, omdat ik de eerste honderd bladzijden niet te lezen vond.

Dus wanneer een Gates of Fire van Steven Pressfield dat probleem heel aardig omzeilt, dan zit ik me altijd af te vragen: hoe doen die schrijvers dat? Nu kan ik wel een paar "technieken" herkennen. Hij creëert, dus, een ideaal vertelpunt door het kiezen van een "overlevende" die vervolgens aan de grote Xerxes moet vertellen over de opmerkelijke tactieken die "toch wel enig effect hebben gehad op de troepen van zijne majesteit". (Hij heeft het over de Spartaanse phalanx die de troepen van zijn majesteit zodanig tegen de klippen keilde dat de kustlijn er sindsdien een kilometer van verschoven ligt, en Koen likt al duimen en vingers af.)

En dan komt er een Beeld. Hoofdletter omdat het heel duidelijk een techniek is, die ikzelf maar zeer, zeer wazig kan ontwaren achter de grote kunst van het vertellen zelf. Het Beeld gaat als volgt. De verteller begint met de speer die hem bij Thermopylae geveld heeft, en vergelijkt de klap met een scène uit die militaire opleiding die hij destijds gekregen heeft - en die maakt dat de term "Spartaans" ook vandaag voor de lezer een heel precieze betekenis heeft. Samen met de andere "Heloten" stellen ze zich tien rijen op achter in de grond geplante schilden. Let wel, dit zijn de "sparring partners" van de Spartanen. Zou jij met de "sparring partner" van Kim Clijsters willen tennissen (laten we zeggen: op leven en dood)? Wel, nog veel minder zou je ruzie willen zoeken tegen de oefenpartners van de Spartanen.

Dus daar staan ze, die oefenpartners, ingegraven achter hun schild. En dan zien ze - louter voor de oefening, hoor! - de "stoottroepen" aankomen. In een phalanx, natuurlijk, haarscherp op één rij, achter de perfect aaneensluitende muur van schilden, eerst in wandelpas, dan wat gezwinder, dan op een drafje, en dan in volle vaart. En de schildenmuur van de phalanx knalt tegen de opstelling van de Heloten, en de Heloten gaan tegen de vlakte, ze vliegen als strohalmen de lucht in, de schok is zo hevig dat het elke keer opnieuw aanvoelde alsof het einde was.

En dat was precies de bedoeling. Maar welk Beeld om te schetsen wat voor "oefeningen" en tactieken die Spartanen hadden! Welk een "echo" naar wat je als lezer wel kan raden dat je later nog een paar keer zal te zien krijgen! Als verteller van een veldslag heb je een groot probleem: er gebeurt van alles tegelijk, maar jij kan alleen maar letter per letter, woord per woord de draad verder spinnen. Teveel van dit soort details, en je veldslag gaat wel bijzonder traag vooruit. Te weinig, en hoe ga je ooit het verhaal van de Spartanen onderscheiden van, pakweg, een banaal Romeins legioen?

Pressfield lost dat heel netjes op. Hij beschrijft het moment waarop de phalanx tegen de vijand knalt... als een oefening! De schok waarmee die Spartaanse muur jou door de lucht zwiert is te vergelijken met, misschien, laten we zeggen... de kracht van een aanstormende neushoorn? Niets over speren, niets over zwaarden, het is maar een oefening, dus die details komen later nog wel, als er een echte veldslag moet beschreven worden. En het detail van de volle kracht van die aanstormende muur, dat heeft de lezer dan al lang achter de kiezen, en als het zover is zal die lezer zich verwonderen over de auteur die met heel weinig zinnen heel dat gevecht tot leven kan roepen.

Het heeft natuurlijk nog niet de intensiteit van "Gandalf houdt de brug tegen een Balrog", tijdens die eerste tientallen bladzijden waarin de achtergrond van de personages moet verschijnen, maar het leest dan al heel vlot. Het intrigeert werkelijk, die wereld van de Grieken terwijl de onweerwolken van de naderende Perzen zich samenpakken aan de horizon. De vrije boeren die zoveel keer per jaar samenkomen om zich te oefenen in de edele kunst van de hoplieten, de mannen van de polis die zich in phalanx opstellen - en die natuurlijk nooit de kracht en de bekwaamheid kunnen bereiken van wat de Spartanen op het veld kunnen (en zullen) brengen. De rotsachtige hellingen, de eiken en de olijfbomen, en de Helleense kusten... Het komt allemaal heel fraai tot leven, en de lezer zit met ingehouden adem te kijken naar de langzame opbouw, waarvan je weet (als je toch een klein beetje de geschiedenis kent) dat het een heel bijzondere finale wordt. Ach, ik heb er destijds zelf al eens een kleine ode aan gewijd, hier is de url nog eens:

http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2006/10/ga-vreemdeling-de-spartanen-vertellen.html

En nu moet ik dringend weer gaan verder lezen: ik begin al ontwenningsverschijnselen te tonen.

Ik moet een boek lezen.

2012-01-17T21:33:00.004+01:00

Ik kan niet bloggen omdat ik een boek moet lezen. Het heet Gates of Fire, letterlijk "poorten van vuur", van Steven Pressfield. De Griekse vertaling (of beter, het Griekse origineel) van woord is "Thermopylae", en dat is in de militaire geschiedenis van 25 eeuwen een geleden een naam zoals "Stalingrad" dat voor de twintigste eeuw is.

Het boek kreeg niets anders dan vijf sterren reviews op Amazon, en voor een paar dollar stond het in no time op de Kindle. En nu, na twee dagen, zit ik op bladzijde 126 van de 523, en kan ik niet bloggen omdat ik in dat kleine beetje vrije tijd dat ik heb moet verder lezen. Ik heb alle symptomen van zware boekencrisis. Als ik door de straten loop zie ik Spartanen; als ik wakker word hoor ik de speren nog op de schilden dreunen en als ik sta te wachten denk ik aan Koning Leonidas.

Het is fictie, overigens, maar sinds ik de boeken over Djenghis Khan heb ontdekt heb ik gemerkt dat historische romans heel erg kunnen beklijven. Zo ook, dus, de avonturen van Xeones, de door oorlogen ontwortelde wees die in Sparta tussen de Heloten terechtkomt, de "hulptroepen" van de echte Spartanen, en dus in een uitstekende positie om heel het verhaal te vertellen.

Maar ik zit al veel te lang te bloggen. Ik moet dringend verder lezen.

Een Europese ratingverlaging, maar geen komplot

2012-01-15T15:12:00.006+01:00

Via Paul Krugman (1) vind ik een FAQ van Standards & Poors (2) over de reden waarom zoveel Europese ratings verlaagd zijn. Over de economie zal ik me niet uitspreken, maar over de achterliggende filosofie kan ik alleen maar positief zijn. Geen monocausale - zeg gerust "simplistische" - theorieën ("het is de schuld van het kapitalisme") bij S&P, maar wel een breed front aan problemen, die allemaal een aandeel in het resultaat hebben. De Europese politici hebben onvoldoende maatregelen genomen om een waaier (en dus niet "één enkel") aan problemen aan te pakken. Ik som even op:

(1) tightening credit conditions
(2) an increase in risk premiums for a widening group of eurozone issuers
(3) a simultaneous attempt to delever by governments and households
(4) weakening economic growth prospects
(5) an open and prolonged dispute among European policymakers over the proper approach to address challenges

Ik vind dat ze nogal voor zichzelf spreken, maar vooral punt 3 valt me op. Het woord "delever" slaat op een fenomeen waarover we het hier al eerder hebben gehad, soms onder de naam "vleesmoleneffect" (3), in het begin (heel lang geleden) gewoon in termen van balansopbouw (4). Het komt er op neer (maar dat is dus één enkele factor temidden van verschillende andere) dat iedereen tegelijk schulden wil afbouwen!

Alleen al puur boekhoudkundig is de schuld van de één de belegging van de ander. Dus als iedereen schulden wil afbouwen, en niemand wil schulden aangaan, dan koopt iedereen de beleggingen af van de beleggers: terwijl de beleggers niemand kunnen vinden aan wie ze hun binnengestroomde liquiditeiten kunnen afgeven in ruil voor een toekomstige terugbetaling ("schuld"). Dus per vraag en aanbod dalen de rentevoeten (tenzij, natuurlijk, in landen waarvan niet duidelijk is of zij hun schulden wel zullen terugbetalen). Dus als je jezelf er al op betrapt hebt dat je tegelijk pleit voor schuldafbouw en hogere rentes, dit onderwerp is een aandachtspuntje.

Veel erger (voor zover ikzelf dat tenminste kan inschatten) is het vleesmoleneffect (5). Als iedereen ook werkelijk tegelijk de schulden wil doen dalen kom je per simpele wiskunde terecht in een kamikazeduik, die veel groter is dan je ooit zal te weten komen met een paar slogans over "teveel schulden". Dus als je er jezelf ooit op betrapt hebt alleen maar over schuldafbouw te praten als je het over de aanpak van de crisis hebt, en nooit over een mogelijk breder plaatje: zodra je zeker weet dat je het concept "vleesmoleneffect" correct zelf kan formuleren (dat mag gerust zijn om er de fouten uit te halen: zolang je het maar correct kan formuleren); ikzelf denk alvast dat S&P de kwestie daar niet voor niets oprakelt.

Wat ik tot mijn verwondering nog mis in het lijstje is nu juist het probleem van de overheidsschulden zelf. In mijn ogen is het een "verworven weten" dat "de" oorzaak van de crisis in Griekenland een enorme ontsporing van de overheidsfinanciën is (natuurlijk kan ik het mis hebben; maar op dit moment zie ik geen enkel argument om het zelfs maar in vraag te stellen). "Complexe wetenschap" betekent hier dat, als je je bewustzijn maar voldoende vernauwt (tot ergens in grootte orde een percent van de Europese economie) je inderdaad tot een quasi monocausale verklaring komt. Daarnaast blijven verschillende landen veel problemen hebben met de schulden, niet omdat die schulden op zich niet houdbaar zijn, maar omdat ze eerder nipt houdbaar zijn; en dus de "garantie" van hun banken niet zo zwaar weegt als ze allemaal zo vroom hopen. Dus ik vraag me af, waarom kon het er niet als een zesde puntje bij staan?

Overigens vermeldt S&P het onderwerp wel, een beetje verder in de commentaren:

"We also believe that the agreement is predicated on only a partial recognition of the source of the crisis: that the current financial turmoil stems primarily from fiscal profligacy at the periphery of the eurozone. In our view, however, the financial problems facing the eurozone are as much a consequence of rising external imbalances and divergences in competitiveness
between the EMU's core and the so-called "periphery". As such, we believe that a reform process based on a pillar of fiscal austerity alone risks becoming self-defeating, as domestic demand falls in line with consumers' rising concerns about job security and disposable incomes, eroding national tax revenues."

Daarmee komt "vleesmoleneffect" weer op een andere manier in beeld. Niet alleen via de omweg van de imploderende balansen van de bank, maar ook via problemen als werkonzekerheid en beschikbare inkomens kan "fiscal austerity" een "self-defeating" beleid worden. Immers, de hoogte van de schuld is niet als absoluut getal van belang, maar wel in termen van terugbetalingscapaciteit. Die capaciteit drukken we doorgaans uit in termen van het BNP van een land. Dus als de schuldafbouw neerkomt op een gelijktijdige, maar nog grotere afbouw van het BNP, dan heeft je politiek het probleem alleen maar vergroot.

Filosofisch gesproken (ik kan het niet voldoende vaak toegeven) lijkt het me een gezonde benadering; helemaal niet het komplot waarvan ik de rating agencies wel eens verdacht zie worden. Een tikje te "links", misschien, gezien het ontbreken van de schulden zelf in het lijstje. Maar ach, daarmee zitten ze inderdaad nogal in de lijn van Krugman, en die heeft nu al zo vaak gelijk gehad...

--------------------------------------
(1) http://krugman.blogs.nytimes.com/2012/01/14/sp-on-europe/
(2) http://www.standardandpoors.com/ratings/articles/en/us/?articleType=HTML&assetID=1245327305715
(3) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2011/08/meer-schulden-om-een-schuldcrisis-te.html
(4) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2009/01/bc-en-ad.html
EN http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2010/12/schuldafbouw-eisen-in-een-crisis-die.html
(5) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2011/10/herkapitalizering-van-de-banken.html

Het begon in een centraal verwarmde keuken...

2012-01-11T19:00:00.008+01:00

Deze post begint heel onschuldig, wanneer papa voor 07.00 uur 's morgens probeert het huis uit te sluipen. Mama heeft woensdag verlof, kwestie van de kindjes, de boodschappen, je weet wel... en papa probeert extra vroeg op het werk te zijn. Maar kijk, daar staat ineens scholier Sarah ook beneden, en dat is altijd een zalig moment, dat heerlijk uitgeslapen kindje dat dan toch een boterhammetje en een bekertje warme melk krijgt en zo'n beetje zit te vertellen. Daarna rijdt papa toch weg en door het raam ziet hij zijn dochtertje zitten, helemaal in haar eentje in die grote keuken... Natuurlijk heeft papa gezegd dat ze na haar bekertje melk nog even bij mama onder de dons mag: altijd een feest voor kleine dochtertjes, en omdat de kindjes toch naar school moeten mag scholier Sarah stilaan mama wel wakker maken. Maar toch, ze zit daar zo alleen en het lijkt zo donker en koud...

's Avonds ziet dat er allemaal uit als het valse sentiment van de rotverwende burger in zijn door warme maaltijden en centrale verwarming beheerste wereldje. Je moet weten dat Michael Jones' boek Stalingrad (1) me zo goed was bevallen dat ik intussen (leve Kindle!) zijn The Retreat, Hitlers First Defeat (2009) aan het lezen ben. Die "first defeat" speelde zich af voor de poorten van Moskou, in de winter van 1941, dus goed een half jaar nadat Operatie Barbarossa van start was gegaan. De temperaturen waren gezakt tot 35 en zelfs 40 onder nul, en de superieure Duitse bewapening bevroor tegen de grond. Minstens zo erg was dat Stalin had ingezien dat er grotere militaire lichten dan hijzelf te vinden waren, daar in dat enorme Rusland, en dus voerde nu Maarschalk Zhoekov het bevel over de verdediging.

En Zhoekov wachtte keurig netjes (in werkelijkheid was het natuurlijk al een even grote chaos als overal elders aan dat Oostfront) tot het laatste Duitse offensief was uitgeput om juist op het moment dat de golf vanzelf moest terugvallen een enorm tegenoffensief te beginnen. En dat bezorgde de Duitse Wehrmacht een pandoering van waarlijk historische proporties, alleen... Nauwelijks een kat die het nog weet: Stalingrad, weet je nog wel (2)? Hoe dan ook, je leest dus alweer die scènes die het Oostfront beroemd hebben gemaakt, of beter gezegd, berucht, en eens te meer "schieten woorden tekort".

Deze keer staan er heel veel persoonlijke indrukken en herinneringen in, van soldaten van beide kampen. En zo volg je een tijdje een Russische officier, die al een tijdje de vreselijke nederlagen van de zomer en de hersft ondergaat, en dan tot zijn eigen verbazing in het offensief gaat. En temidden van de horror treft hij de lichamen van een moeder en haar kind aan, samen met een kapotgeschoten mand en in de sneeuw verspreide aardappelen, en hij ziet de scène voor zich, de wanhoop in de vrieskou met hongerende kleintjes zo groot dat ze toch maar door het gevecht op zoek naar aardappelen is gegaan... En zou ze nog bij het vallen in de sneeuw in haar laatste ogenblikken gedacht hebben aan de kindjes die het niet alleen zonder aardappelen maar ook zonder mama zouden moeten stellen? Daar bij die 35 graden onder nul en met de terugtrekkende Duitsers die alle huizen afbrandden?

Te tranerig? Te melodramatisch en sentimenteel? Maar het is toch gebeurd - en op grote schaal? En het verhaal heeft, mèt de tranerigheid, ook een functie. Want onze officier, die de scène met de dode moeder niet in zijn luie zetel heeft gelezen, maar haar in de vrieskou met haar dode kind heeft zien liggen - die vertelt verder in het boek hoe hij een loopgracht vol Duitse verdedigers inspringt: allemaal dood, op één zwaargewonde na, die iets probeerde te zeggen, die vermoedelijk probeerde zich over te geven, en hoe hij een laaiende woede en een haat voelde, een hààt tegen die vreemde invallers die zulke dingen hadden gedaan: en hoe dat zich overgeven niet is doorgegaan.

Zo is heel dat verhaal een deel van het antwoord op dat grote mysterie, hoe Russische soldaten er in geslaagd zijn zich tegen zulke overmacht in te graven, en niet op te geven, maar integendeel te blijven doorgaan, tot ver, ver voorbij het punt waarop ongeveer iedereen het al lang had opgegeven. Die laaiende woede, die verblindende haat, die had gemaakt dat ook onze officier had gezworen, werkelijk gezworen bij alles wat hem dierbaar was en zijn zielezaligheid erbij, dat hij er nog zoveel mogelijk zou meenemen naar zijn eigen graf.

En 70 jaar later rijdt papa weg in zijn autootje, keurig op weg naar het werk, en kijkt naar zijn dochtertje, helemaal alleen in die keuken. En dat zou zonder meer pathetisch zijn, tenzij dan, heel misschien, omdat het toch een heel klein beetje tot leven brengt wat sommige mensen ook werkelijk hebben doorstaan

-----------------------------------
(1) http://www.speelsmaarserieus.blogspot.com/2011/12/michael-jones-stalingrad-how-red-army.html
(2) Mocht je nieuwsgierig worden, de hele serie url's staat beneden aan de eerste post van de serie:
http://www.speelsmaarserieus.blogspot.com/2010/06/aan-de-oevers-van-de-volga-lag-een.html

New Hampshire bevestigt

2012-01-11T05:45:00.004+01:00

De voorverkiezing van New Hampshire heeft een duidelijke overwinning voor Romney opgeleverd. Daarmee zijn we op het punt dat er al heel serieuze verrassingen moeten gebeuren om nog iemand anders op de nominatie voor de Republikeinen te krijgen. Kiezers die de economie het belangrijkste criterium vonden, alsook de kans om tegen Obama ook nog te winnen, stonden het meest achter Romney. Interessant is dat de "verrassing" van vorige week, de conservatief Santorum, alweer helemaal is teruggezonken in de onbenulligheid. Als ik het goed begrepen heb haalde Romney zelfs meer stemmen dan Santorum bij de kiezers die zich "erg conservatief" noemden...

De tweede plaats gaat naar Ron Paul, met bijna een kwart van de stemmen. Die haalt vooral stemmen bij jongeren en libertariërs. Dat laatste illustreert vooral waarom de Republikeinen nog steeds een serieus probleem hebben. De conservatieven kunnen hoogstens een beetje doen alsof ze de staat zien als "een deel van het probleem, en niet van de oplossing", maar het schaamlapje is flinterdun. Zoals heel de wereld uitgebreid heeft kunnen zien hoeven ze maar even zin te krijgen om ergens een oorlog te beginnen, en ze staan allemaal pink op de naad achter één of ander groot verhaal om met massaal overheidsoptreden even de maakbaarheid van de samenleving te gaan demonstreren, dit (terzijde) gefinancierd met enorme begrotingstekorten.

Ja, iets dergelijks heb je inderdaad al eerder gehoord, onder andere Friedrich Hayek heeft zich over deze neiging van de conservatieven beklaagd in zijn "Why I am not a Conservative". Met andere woorden, Pauls "succes" illustreert alleen maar de hopeloze verdeeldheid van de Republikeinen. Tot het punt dat de kans niet denkbeeldig is dat Paul als een (kansloze) derde partij aan de verkiezingen deelneemt, en van welke partij denk je dan dat hij het meest stemmen zal afsnoepen...?

Het voortdurend wisselen van de "echt"-Republikeinse tegenkandidaat voor Romney heeft daarmee wel weer een nieuwe naam opgeleverd: deze keer is Huntsman met een 17% aan het feest. Zowel het feit dat hij de zoveelste nieuwe favoriet in een stilaan lachwekkend lange rij is, als het feit dat hij niet eens voorbij Ron Paul raakt zet nog meer die Republikeinse verdeeldheid in de verf. Hun enige fatsoenlijke kandidaat willen ze niet echt, en een eigen kandidaat met voldoende gewicht vinden ze niet. De rest van de deelnemers haalt zelfs geen tien percent meer: en dat vertegenwoordigt stilaan een hoop tijd en geld, gespendeerd aan egotripperij in plaats van iets constructiefs.

We zullen maar hopen dat Romney, op één of andere mysterieuze manier, nu toch snel de partij achter zicht krijgt. Hoe hij daarna precies die verdeeldheid zal aanpakken, en hoe hij zal kunnen uitleggen dat hij ooit, "in godsnaam", een beleid gebaseerd op ideeën van Friedrich Hayek (1) heeft kunnen uitvoeren, dat is iets waar ikzelf geen flauw idee van heb.

-------------------------------------
(1) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2010/03/obamas-communistische-inspiratiebron.html
EN http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2011/02/oei-oei-oei-romney.html

Volgens mij zijn de Republikeinen totaal de draad kwijt.

2012-01-09T18:52:00.005+01:00

Dinsdag vindt voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen de voorverkiezing van New Hampshire plaats. Mocht je nu denken dat het ineens wel hard gaat: wel, eigenlijk niet. Er zijn voor januari nog verkiezingen in South Carolina en Florida gepland, en dan is het ineens wachten op maart. Dan vinden er op één dag een hele serie plaats, wat "supertuesday" wordt genoemd, en soms - mogelijk ook nu - ligt dan de kandidaat voor de uitdager vast. Als we daar naartoe beginnen te evolueren, dan praten we al niet eens meer over die evenementen van nu, die zoveel opwinding genereren...

Dat vastleggen van de uitdager in maart lijkt deze keer niet onmogelijk. Voor het eerst, heb ik ergens gelezen, heeft Romney - de Republikeinse kandidaat die de favoriet is - over de hele VS de kaap van de 30% aanhangers overschreden. Dat zou er op kunnen wijzen dat de kandidaat die tegelijk een serieuze kandidaat is en al een hele tijd de meeste aanhang heeft, op weg is naar de nominatie. Niet alleen lijkt de tegenstand hopeloos zwak, maar ze is ook hopeloos verdeeld. Zelfs de verrassende Santorum - heel nipt tweede, vorige week in Iowa - zou zijn "momentum" alweer aan het verliezen zijn. Zo komt de enige van al de tegenkandidaten die nog nooit een plotse opkomst en val heeft getoond ineens in beeld: uit het niets van de zeer, zeer lage aanhang stijgen de cijfers van Huntsman met elke nieuwe peiling. En zo blijft dat pathetische spektakel zich afspelen, waarbij de conservatieven één na één ongeveer alle "alternatieven voor Romney" uitproberen; en terwijl ze, voor hun ogen, met als beste bewijs hun eigen gedrag, kunnen vaststellen dat geen van die kandidaten ook maar iets voorstelt, blijven ze maar zwalpen.

Opmerkelijk is dat het er op lijkt dat Ron Paul, de libertarische kandidaat die in feite zijn moment in de zon al achter de rug heeft, in feite niet eens meer doet alsof hij meedoet (1). Hij is rijk genoeg om zijn kansloze "campagne" op een zodanige manier voort te zetten dat het hem later mogelijk één of andere manier van invloed bezorgt. Op die manier, en vooropgesteld dat het hem lukt, is mijn "binnen een maand hoor je er niet meer van" van vorige keer (2) natuurlijk fout. Maar als manier om uit te drukken dat je toen al kon weten dat hij helemaal geen serieuze kandidaat was sta ik er meer dan ooit achter!

Voorlopig heb ik alle reden om bij mijn prognoses te blijven. Dus, Romney wordt de tegenkandidaat, en Obama raakt herkozen, niet omdat hij zo'n indrukwekkende president is, maar omdat de Republikeinen zodanig de draad kwijt zijn dat ze zichzelf vermoorden. Nu ja, dat was al een tijdje zo. Als zilveren rand aan een donkere wolk zou ik zeggen dat het heel normaal is als na een periode van acht jaar het Witte Huis van kamp verandert. Dus als hun erbarmelijk gedoe van stilaan een decennium nu Obama opnieuw aan de macht brengt en dat, wie weet, ze toch een béétje aan het denken zet, dan krijgen we binnen vijf jaar misschien wel een serieuze Republikeinse president? Hoe lang zal dàt dan geleden zijn?

------------------------------------
(1) http://www.nationaljournal.com/2012-presidential-campaign/paul-will-spend-limited-money-in-florida-20120108
(2) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2012/01/and-winner-is-obama.html

Uit de kindermond...

2012-01-07T18:31:00.004+01:00

Terwijl papa zit te surfen hijst peuter Simon zich op schoot. Op het scherm staat juist een grote foto van de Amerikaanse presidentskandidaat Newt Gingrich. Peuter Simon wijst naar het scherm en zegt: "Pinguin!".

Ziezo.

(Oh, en kleuter Thomas heeft vandaag een puzzel van 200 stukjes gelegd. 200 kleine stukjes.)

Het lijkt alsof de oorlog met Iran al begonnen is

2012-01-04T20:03:00.005+01:00

Een tijdje geleden daverde de wereld van de berichten over het computer... uim... "virus"? Laat ik het een "virus" noemen: ik verhoud me tot het onderwerp zoals een platworm tot Albert Einstein (ik in de rol van de platworm). Berichten, dus, over het "virus" stuxnet. Dat heeft zich in alle computers van de wereld gewurmd (dus ook die van mij: hallo, stuxnet, zie je dat, als ik het tegen je heb?), maar verder doet het niets. Alleen als hij merkt (zo slim is hij wel) dat het in Iran zit wordt hij ineens heel actief. Hij vermenigvuldigt zich zoals de broden en de vissen, en zo verhoogt hij de kans dat het in het Iraanse atoomonderzoek terechtkomt. Eenmaal daar aangekomen begint hij de boel te saboteren.

En ik moet zeggen, ik vind dat knap werk. Ik sta daar met open mond op te kijken. Ongelofelijk knap werk, en dat over iets waar ik werkelijk niets van begrijp. Intussen begrijp je dat dat Iraans atoomonderzoek duidelijk de boter gegeten heeft. Want in feite, in feite herinner ik me ineens dat er ook een hoop berichten waren over verschillende Iraanse atoomgeleerden die allemaal op heel weinig tijd waren omgekomen in een ongeluk, of zoiets. Een mens zou er bijna wantrouwig van worden!

Tenslotte zijn er tegenwoordig veel berichten over de crashende munt van Iran. De waardevermindering nemen zodanige proporties aan dat de Iranezen proberen hun geld om te zetten in (oh, ironie), dollars. En nu denk ik dat het voor een wereld die stuxnet kan bouwen en ongelukken kan ensceneren, mits een goed kookboek en hoogstens een beetje tijd, helemaal niet moeilijk moet zijn om de munt van een land als Iran (BNP per hoofd één of andere fractie van dat van België, alles geconcentreerd in olie, zoiets?) om zeep te helpen. Dus vraag ik me af: misschien brengt die wereld ook wel werkelijk de Iraanse munt om zeep: als je stuxnet loslaat ben je ook wel bereid die munt te kelderen.

Stilaan zal het alles bij elkaar wel de schade aanrichten die je anders alleen maar met een stevig bombardement aanricht, zeker? Beeld je maar eens in dat iemand er alleen maar in slaagt onze Belgische verkeerslichten uit te schakelen: misschien een ideetje voor een goedkope terreuraanslag? Maar in Iran, ik vraag het me werkelijk af, lijkt het wel bezig.

Ik weet het natuurlijk allemaal niet. Ik zit er ook wel met nogal gemengde gevoelens tegenaan te kijken. Aan de ene kant: waarom moet een land dat miljoenen vaten olie per dag produceert zo nodig een atoomprogramma hebben? Anderzijds, een de facto oorlog waarvan je niet eens weet dat het bezig is: erg veel democratische controle lijkt me er niet te zijn. En om welke reden, op basis van welk bewijs? Hetzelfde soort bewijs dat ons vertelde dat er in Irak WMD's waren; dat we "ze wisten zitten"? En ja, het is jammer, zeer jammer, dat we ons het soort vragen als die laatste moeten stellen - maar bedenk: ik ben alleen maar de boodschapper.

And the winner is... (Obama)

2012-01-04T05:52:00.004+01:00

De Amerikaanse verkiezingen zijn nu echt van start gegaan, en de eerste resultaten uit Iowa lijken, heel vroeg op onze ochtend in Europa, de jongste peilingen te bevestigen. Romney op kop, samen met Santorum. Die haalt veel stemmen bij de "conservatieven"; aanhalingstekens omdat de vlag een lading die dekt die maakt dat zijn kandidatuur al quasi garandeert dat er een overwinning voor Obama zit aan te komen. Nu, dat weten de Republikeinen ook, natuurlijk.

Een derde kandidaat die veel stemmen haalt is Ron Paul. Dat is een libertariër, wat zo moeilijk ligt in het Republikeinse kamp dat je hem al even goed de bijnaam "Obama, with a landslide" zou kunnen geven. Nu, dat weten de Republikeinen nog veel beter, dus laten we Paul zijn moment in de aandacht gunnen, want binnen een maand hoor je er niets meer van.

Perry, Gingrich en Bachman lijken weg te deemsteren, en de enige vraag is of de restanten èn de ego's groot genoeg zijn om nog lang te blijven volhouden.

Kortom, de winnaar had Romney moeten zijn, maar daarvoor is het 's ochtends om 06.00 uur nog te vroeg. Tekenend is dat de Romney stemmers de mensen zijn die zich het meest om de economie bezorgd maken (logisch), alsook de mensen die zich het meest om verkiesbaarheid bezorgd maken (nog veel logischer). Het lijkt er op dat Romney een heel serieuze kandidaat is, die één en ander meebrengt aan bekwaamheid, organisatie, en financiën, alleen... hij gelooft dus niet op de juiste manier in "de Klokken van Rome en het Kindeke Jezus", en ook niet genoeg in de Sprookjes van Moeder Ron Paul", en dus raakt hij niet los uit het pak. Ik verwacht dat dat wel zal lukken ergens begin maart, en dan valt het allemaal wel mee.

Maar het blijft tekenend dat er allemaal zo "spannend" uitziet. Het succes van Santorum is immers niets anders dan het succes van de zoveelste "al lang te licht bevonden" kandidaat, die gewoon het geluk had, in die lange aflossingswedstrijd op zoek naar een tegenkandidaat voor Romney, de man te zijn die piekt op het moment dat Iowa stemt. Maar dat tekent nu juist de verscheurdheid van de Republikeinen, die van mij gerust in alle sprookjes mogen geloven die ze maar willen (hoewel ze op basis daarvan geen oorlogen mogen beginnen tegen landen die niemand hadden aangevallen en niemand hadden bedreigd) maar om één of andere reden nooit op het idee lijken te komen dat ze de facto op Obama aan het stemmen zijn.

De eerste Amerikaanse voorverkiezing

2012-01-02T20:34:00.001+01:00

Vier jaar geleden was er in deze fase van de Amerikaanse presidentsverkiezingen al zoveel gebeurd dat je het gevoel kreeg dat ze al héél lang bezig waren. En toch zouden we nog altijd maar amper aan die allereerste voorverkiezingen beginnen, die uiteindelijk - altijd weer: achteraf bekeken - niet zo een enorme impact hebben. Maar toch. Vier jaar geleden bleven er bij de Democraten alleen Obama, Clinton en Edwards over, dus dat hadden we toch al. Maar bij de Republikeinen was Huckabee de grote winnaar, dus je begrijpt...

Dit jaar gaat het enkel om de Republikeinen, en daar is Romney sinds maanden de quasi vaste favoriet. Maar tegelijk is hij zo omstreden in zijn partij dat er de hele tijd de één of andere serieus lijkende tegenkandidaat opduikt, die ongeveer even snel als hij verschijnt weer verdwijnt. Intussen is Gingrich alweer afgelost door Santorum. Dat zegt volgens mij twee dingen. De Republikeinen hebben één serieuze kandidaat: Romney. Maar ze hebben voor een groot deel geen serieus electoraat. Ik vraag me ook af of het niet tekenend is dat de onvrede van dat laatste zich nooit vertaald heeft in een nieuw opduikende sterke kandidaat, maar gewoon de zaklamp steeds over een voortdurend wisselende al lang gewogen en te licht bevonden deelnemer deed schijnen.

Hoe dan ook is Iowa een berucht volatiele voorverkiezing, en elk van de deelnemers Romney, Gingrich, Santorum, Perry of Paul zou er best kunnen verrassen, in de positieve of negatieve zin. Een overwinning van Romney kan hem de nominatie al quasi op zak doen steken, en één van de anderen kan het gebeuren een hele tijd doen rekken. In die scenario's zullen de latere staten dan een soort "buyers' remorse" vertonen. Iets van "oei oei, onze huidige kopman is zus of zo, maar zie je die het al tegen Obama opnemen?". En dus stemmen de belangrijkere staten van het latere voorjaar toch nog op Romney, en zo wordt het alsnog een "spannende strijd" tussen Obama en Romney in het najaar.

En tenslotte is er nog het scenario dat er toch nog een andere kandidaat de nominatie binnenhaalt. Ik zou zeggen, als we die niet in Iowa zien winnen, dan is hij er niet. En als hij er toch is, terwijl het één van de nu al bekende deelnemers is, dan wordt het opnieuw "Obama, by a landslide". Kortom, verrassingen van een niveau dat er nu nog niet eens iemand van praat kan ik (vanzelfsprekend) niet uitsluiten. Los daarvan zal volgens mij het van het niveau van de Republikeinse kandidaat én van de staat van de economie afhangen, en dat maakt dat ik denk dat Obama zal herkozen worden. Dat laatste zal dan in ruime mate aan dat gebrek aan "een serieus electoraat" liggen. Die laatste uitdrukking zullen een hoop mensen niet graag horen: reken er op dat ik triomfantelijk mijn gelijk zal afkondigen wanneer de common wisdom Obama's overwinning aan "de verscheurdheid van de Republikeinen" zal wijten.

Woensdagochtend zullen we het resultaat van de eerste stap van een nog lang proces zien.

Optimisme voor 2012

2012-01-01T13:54:00.007+01:00

Op de site van De Tijd lees ik dat "de meeste waarnemers" een afgrijselijk 2012 verwachten. En mij zal je geen voorspellingen horen doen over hoe dat wel of niet waar is. Ik denk dat ze best gelijk kunnen hebben. De filosofische discussie over de aard van dat gelijk zal ik hier maar beperken tot een vlug overzicht van twee extreme mogelijkheden. Als je een hoop mensen laat voorspellen wat de volgende worp van een dobbelsteen zal zijn, dan zal ongeveer één op zes "gelijk" hebben met zijn voorspelling. Het andere extreem is dat je om allerlei redenen een zo goed inzicht hebt in allerlei mechanismen dat je kan berekenen (of zoiets) wat er zal gebeuren: een goed voorbeeld lijkt me technologie.

Maar zelfs als ik niet kan voorspellen kan ik wel aan wensdromen doen. Wat daarbij onmiddellijk bij me omkomt dat er nog nooit een ommekeer is geweest in een serieuze economische crash, zonder dat het pessimisme vlak voor dat punt maximaal was. Bijvoorbeeld, als je de "economische crash" reduceert tot beurskoersen, dan gaat een ommekeer meestal vooraf door voorspellingen dat het nu pas goed zal zakken ("de Bel20 op weg naar 1000!"). Dat komt omdat praktisch iedereen die denkt dat de koersen zullen zakken al verkocht heeft. Dus "denken dat de koersen zullen zakken" betekent mathematisch hetzelfde als "denken dat de anderen aan deze prijzen nog zullen verkopen". Maar als "iedereen" denkt dat "de anderen" zullen verkopen, dan is er gewoon helemaal niemand meer om te verkopen, en dan zakt het ook niet meer.

Natuurlijk is "de economie" nog veel complexer dan alleen maar "de koersen". Dus is er nog veel meer ruimte voor soortgelijke mechanismen, waarbij maximaal pessimisme de noodzakelijke voorbode is van een nieuwe richting. Bijvoorbeeld, als iedereen denkt dat de overheidstekorten een hopeloos geval zijn, dan is dat vaak het moment waarop zelfs politiekers er iets aan willen doen. Maar ook: als iedereen tegelijk op zulke schaal schulden afbouwt dat per "vleesmoleneffect" (1) de hele wereld in een kamikazeduik terecht komt, dan is het niet onmogelijk dat zelfs (een deel van) de aanhangers van de blinde bezuinigingen er nog eens opnieuw over nadenken. En zo is het niet ondenkbaar, steeds op een niet hoger niveau dan economische fantasieën, dat er tussen nog een hoop andere "bouwstenen van een complexe wetenschap "(2), een pad door het mijnenveld (wat doen we wanneer er inderdaad hoge inflatie opdoemt? wat doen we wanneer hevige sociale onrust extreem-rechtse of communistische regimes aan de macht dreigen te brengen?) gevonden wordt. En wie weet zeggen we later over deze crisis dat eens te meer de nacht het donkerst was, juist voor de dageraad?

Met deze gedachten zowel in het achter- als in de rest van het hoofd, wens ik de hele wereld een passend 2012.

------------------------------------
Achteraf (22 januari 2012) zie ik dat ik in mijn oude foutjes verval: geen ankerpunt ter vergelijking. Dus snel even opgezocht per 30 december 2011:
Dow Jones: 12,217.56
Bel2 2,083.42
Eurostocks: 2,316.55

De aandachtige lezer merkt natuurlijk op dat de VS een noemenswaardige verbetering vertonen, voor slechts drie weken verschil, maar dat Europa er nog altijd bleekjes bijligt. Nu ja, het crashet niet verder, momenteel...

------------------------------------
(1) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2011/08/meer-schulden-om-een-schuldcrisis-te.html
(2) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2011/11/filosofie-over-de-economische-crisis.html

Michael Jones: Stalingrad, How the Red Army Triumphed (2007)

2011-12-28T16:24:00.001+01:00

Een heel aardige meevaller, deze vroege winter: via Kindle heb ik Michal Jones' Stalingrad gekocht, en zowat in één ruk uitgelezen. Het is een zeer goed boek, voor iemand op mijn niveau. Dat wil zeggen, er zijn mensen die je uit het blote hoofd de hele "order of battle" van een willekeurige veldslag uit WOII kunnen opgeven, alsook hoe de slag verlopen is met datum en uur erbij: en voor hen is het ongetwijfeld een toeristenboek. Maar voor iemand zoals ik, die toch de stad "Volgograd" op een blinde kaart zou kunnen vinden (1), en een paar historische verhalen over het stadspark (2) zou kunnen vertellen, of over de wijdere omgeving (3): een zeer goed boek.

Hij krijgt vier sterren op mijn schaal van kwotering (4). Meer dan het zoveelste heel redelijk boek dat je als kenner niet mag missen. Ja, ik denk dat het ook de totale leek, die zich al drie zinnen zit af te vragen wat "Volgograd" (1) er in godsnaam bij komt doen, ook zou kunnen interesseren. Maar het is geen vijfster omdat er enkele leemtes overblijven. Zo concentreert het boek zich heel erg op de eerste maanden. Ikzelf vond dat geweldig, omdat ik nu eenmaal vind dat die cruciale straatgevechten van september en oktober ook in het betere werk (steeds op mijn niveau) erg onoverzichtelijk en onvolledig bleven. En Jones houdt er dan ook mijn vier welgemeende sterren aan over. Maar de manier waarop je dan een bladzijde omslaat en ongeveer leest "en toen omsingelden de Russen het Zesde Leger, voetnoten, bibliografie en index": ik vond dat deel van de slag wat kort verteld.

Ook slaat het boek soms een toon aan waarbij de ambitie vervolgens wat groter lijkt dan wat er wordt waargemaakt. Een aantal keer komt er een uitdrukking als "it can now finally be revealed what really happened" in voor. Niets mis als je denkt met je oorspronkelijk historisch onderzoek een aantal klassiek geworden verhalen te kunnen bijstellen. Maar meestal lijken de revelaties toch niet veel meer dan beter gestoffeerde anekdotes, of een aantal dingen die je met een beetje gezond verstand zelf al had bedacht - natuurlijk heeft de propaganda één en ander serieus bijgekleurd - of zwaar speculatief geschuif met mogelijkheden. Misschien illustreert het ontbreken van Chuikovs naam op een cruciaal bevel uit het hoogtepunt van de strijd wel dat hij de moed had opgegeven en (tijdelijk, zeer tijdelijk) uit zijn bevel was ontzet - maar misschien, ook, illustreert het alleen maar dat de generaal juist een balk op zijn hoofd had gekregen, of gewoon eindelijk eens langer dan vijf minuten tegelijk kon slapen. Spectaculair als veronderstelling, ongetwijfeld, maar voor mij een beetje dun.

Maar dat neemt allemaal niet weg dat het vier stevige sterren zijn. Zelfs als je gebaseerd op het standaardwerk van Beevor, met in je hoofd mijn soort plattegrond en mijn soort chronologie (elementair, maar waarschijnlijk wel stukken beter dan wat de gemiddelde lezer ervan weet), vindt dat het "maar" anekdotes zijn, dan zijn het toch vaak anekdotes die heel dat verhaal weer op een heel aparte manier tot leven roepen. In feite zit ik zelfs te broeden op de mogelijkheid om er nog een paar posts aan te wijden. Dat gooit dan natuurlijk heel erg de ruwe chronologie van "de serie" overhoop, en ook is het stilaan alweer een jaar geleden dat die serie geëindigd is, maar toch...

Als ik "het" op een bepaald moment voel opkomen; als "de muze" - zou er een muze zijn voor verhalen als "De Slag om Stalingrad"? Dat moet dan wel dezelfde muze zijn die ooit "de wrok van Achilleus, zoon van Peleus" heeft bezongen - nog een toeslaat; dan sluit ik niet uit dat wij nog eens samen over de Mamaev Kurgan of door de Tractorfabriek wandelen.

En het zal niet over de mooie lente avond gaan.

------------------------------------
(1) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2010/06/aan-de-oevers-van-de-volga-lag-een.html
(2) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2010/07/mamaev-kurgan.html
(3) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2010/11/vorwarts-kameraden-wir-mussen-zuruck.html
(4) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2006/03/kwotering.html

Een "inventarisstrategie" (95 vragen aan een Christen)

2011-12-27T21:42:00.007+01:00

Een lezer bezorgde me een link met een lijst - zeg gerust: een waslijst - met "vragen aan een Christen" (1). Het is het soort vragen waar je als agnost een tikje grijnzend naar zit te kijken; het soort vragen ook die ikzelf op een beperkt deel van de schaal vaak genoeg aan de creationisten heb voorgelegd. Je voelt ze soms van kilometers afstand op hun stoel zitten schuiven, en wanneer er dan toch nog iets terugkomt heb je zoiets van "vaak hebben ze mij helemaal niet nodig om ze te bestrijden, het volstaat gewoon ze zoveel mogelijk zelf aan het woord te laten om heel de wereld te laten zien wat gezien moet worden".

Toch denk ik ook dat we ons niet teveel illusies moeten maken. De Ware Gelovige is er niet zoveel aan gelegen of "jij en ik" zijn verhaaltjes geloven. Waar het de Ware Gelovige om te doen is, is dat er andere Ware Gelovigen zijn, die wel hun verhaaltjes geloven. En het geheim is hier: als iemand iets wil geloven, dan zal hij het geloven. Dus als iemand de stellingen van het Ware Geloof wil geloven, zoals dat geldt voor iemand die de stellingen van dom links wil geloven, of van dom rechts, of van dom libertarisch, of van de regering van George Bush (de zotskap, niet de vader), en vele, vele andere: dan zal hij die stellingen geloven. En dan zal het er niet toe doen hoe... uimmmm... vreemd sommige van die antwoorden er zullen uitzien. Het enige wat er voor hen zal toe doen is dat er een lijst bestaat, en dat er op die lijst een antwoord staat, en dat je dat antwoord kan opdreunen en wie het wil geloven...

Je weet het al.

Uit mijn tijd met de creationisten heb ik een redelijk goede manier om met dat soort "vragen en antwoorden" om te gaan. Het helpt je niet vooruit dat de antwoorden er "uimmmm... vreemd" zullen uitzien: voor hen omdat het er niet toe doet, en voor jou omdat je dat al wist. Het helpt je echter wel vooruit dat je na een tijd een inventaris kan gaan opmaken. Dus X is nu creationist (of dom links of whatever): na een voldoende lange discussie kan je een voldoende lange lijst punten voorleggen van allemaal dingen die de creationist zelf beweerd heeft: omdat hij ze wel moest beweren, in antwoord op die vragen van je, vermits anders zijn creationisme voor de bijl gaat.

Welnu, het kan geweldig helpen, in allerlei conversaties en posities, af en toe eens te putten uit al die dingen die de creationist (of whatever) nu eenmaal zelf gezegd heeft...

------------------------------------
(1) http://www.freethinker.nl/forum/viewtopic.php?p=243908#p243908

Reizigersprotest!

2011-12-20T19:49:00.003+01:00

(Ineens schiet me te binnen dat ik al een paar keer heb gelezen dat de werkloosheid in Europa op een recordpeil staat, maar in Duitsland op het laagste niveau sinds 1994 of zoiets. Kan iemand eens aan de vakbonden vragen welke Duitse maatregelen ze in de strijd tegen de werkloosheid denken over te nemen? Meer staken? Hoe dan ook...)

Van de site http://www.reizigersprotest.be/

QUOTE

Beste spoorwegvakbonden,
Beste NMBS,
Beste werknemers van de NMBS,

Wij doen een dringende oproep aan u!

Aanstaande donderdag 22 december 2011 plannen jullie een grootscheepse stakingsactie van 24 uur. De methodiek van het staken is jullie niet vreemd. Meer nog, wij als reizigers worden zodanig frequent geplaagd door dat soort van acties, dat we er hoe langer hoe minder begrip voor kunnen opbrengen.

Jullie plooien je graag in de rol van slachtoffer, terwijl dergelijke stakingen geheel zonder respect verlopen voor die mensen, organisaties en bedrijven die jullie er in de eerste plaats mee treffen. De gelatenheid waarmee reizigers hierop reageren wordt in de journaals getoond in de marge van het forum dat jullie voor jezelf creëren. Omdat de reizigers onvoldoende georganiseerd zijn, kunnen wij niet dezelfde vuist maken, zoals jullie ze door een goed georganiseerde vakbond kunnen tonen.

Welnu, voor ons, reizigers, is het genoeg geweest. Dit is misschien het moment om ons wèl te groeperen. Om wel een keer met onze vuist bij jullie op tafel te slaan. Om te zeggen dat het recht waarvan jullie je (meer dan vaak genoeg) bedienen stilaan ervaren wordt als een onrecht ten aanzien van ons.

Jullie snelle actie waartoe jullie je verplicht voelen noopt ook ons tot snelle actie.

Wij vinden dat jullie als overheidsbedrijf voor openbaar vervoer een sociale verplichting na te komen hebben. Omdat jullie hieraan verzaken, is de enige mogelijkheid om ons hier tegen te verzetten niet langer te betalen. Als jullie doorgaan met de geplande staking op 22 december 2011, zullen wij van 23 december 2011 tot 31 december 2011 zelf ons ticketje drukken en aanbieden aan de conducteur wanneer we gecontroleerd worden. Dit als duidelijk teken van protest.

We hopen dat dit jullie alsnog van de staking doet afzien,
Een steeds groter wordende groep van reizigers

UNQUOTE

Op de site zelf kan je ook de petitie tekenen. Ik dank u.

Ik mis het "Eurabië" onderwerp...

2011-12-18T14:33:00.004+01:00

Eurabië; de gedachte dat Europa aan het wegzinken is in een demografisch proces, waarbij de veel grotere vruchtbaarheid van de Moslims er toe zal leiden dat allochtone Europeanen zullen overspoeld worden Moslims... Het is een onderwerp waar ik al een hele tijd niets meer van heb gehoord. De laatste post hier (1) over het onderwerp dateert ook alweer van een klein jaar geleden. De maanden en jaren daarvoor waren er toch geregeld berichten, controverses en al gauw slaande ruzies, overal op het internet. En nu... ik kan het gemist hebben, maar het lijkt wel alsof het onderwerp verdwenen is.

Ik vraag me af wat daarvan de reden zou zijn, steeds aangenomen dat het waar is. Een eerste reden zou kunnen zijn dat de economische crisis zulke proporties heeft aangenomen dat het gewoon nauwelijks nog een hond interesseert. Een "neutrale" reden, zeg maar. Een heel andere reden kan zijn dat het plaatje, zoals we dat uit heel veel bronnen te zien kregen (2), stilaan gewoon bevestigd wordt. Immers, als al die cijfers (waar ik het de eerste keer over had in 2006) correct waren, dan beweegt er stilaan niet meer veel in een hoop van die emigratielanden, en is er ook geen "nieuws". Later, misschien, weer opnieuw, als sommige mensen een tikje verbaasd zullen zeggen, kijk, de "youth bulge" lijkt achter de rug te liggen. Of (niet minder verbaasd) kijk, de Noord Afrikaanse landen lijken stilaan meer last van vergrijzing te hebben dan van bevolkingsexplosie. Dat zijn de scenario's die je verwacht als het beeld dat ik altijd heb geschetst correct was.

Maar natuurlijk is het ook mogelijk dat het stilzwijgen integendeel te maken heeft met het feit dat blijkt dat het niet correct was. Ik kan me wel iets inbeelden bij een hoop demografen, analysten, min of meer gespecialiseerde journalisten en overtuigde commentatoren (laten we zeggen: bloggers) die zouden ontdekken: hé, die "voorspelde", of toch geïmpliceerde scenario's, die zetten zich helemaal niet door. En dan kan je natuurlijk beschaamd afdruipen en hopen dat er niemand terugdenkt aan wat je allemaal hebt uitgekraamd: dat is nu eenmaal heel vaak wat er gebeurd, en een groot deel van de reden waarop al die "voorspellingen" (financiële en andere) zo hardnekkig blijven bestaan. Of ook, helemaal niet onredelijk, kan je nog vasthouden aan je hypothese en die wat tijd gunnen voor je bereid bent haar als weerlegd te beschouwen.

Dat is ook een scenario dat me helemaal niet onmogelijk lijkt, hoewel ikzelf, for the record, op dit moment nog altijd aanneem dat de waarnemingen uit al die verschillende bronnen niet allemaal fout zullen geweest zijn. Een beetje zoals de mensheid, bij dat spectaculair nieuws dat deeltjes sneller dan licht zouden gereisd hebben, daar in eerste instantie (en bij mijn weten tot de dag van vandaag) over nadenkt in termen van "wat zouden we daar fout gemeten hebben?". Toch signaleer ik dat ik niet bang zou zijn te erkennen dat "mijn" hypothese fout was: ik heb immers al een keer opgemerkt dat er een verschijnsel was dat "ik" helemaal niet kon verklaren (3), en ik was ook helemaal niet bang om dat te gaan vertellen (met de zeer voorspelbare gevolgen) op usenet, dat prototype van de "verbale straatgevechten" op het internet.

Natuurlijk heb ik geen flauw idee of het zelfs waar is dat er tegenwoordig weinig over het onderwerp verschijnt; noch van wat de reden zou zijn als het waar was. Ongetwijfeld zal de tijd het uitwijzen, en waarschijnlijk zal dat helemaal niet zo heel lang duren. Tamelijk binnenkort, zegt de hypothese waar ik van uitga, zullen we de berichten over de vergrijzing onder de Noord Afrikanen - zowel hier als in Noord Afrika - zien verschijnen. En dan zal je zien dat er ook aan de kant van de mensen die zo hard over Eurabië hebben geloeid en gescholden maar héél weinig zullen zijn die de moed zullen hebben te erkennen dat ze het fout hadden. En waarom ook niet, ongeveer iedereen zal het al lang weer vergeten zijn, en ze zullen even hard loeien en schelden over de bedreiging door China, of Indië, of Rusland, of wat op dat moment ook weer de waan van de dag zal zijn.

----------------------
(1) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2011/01/moslim-populatie-verdubbelt-in-twintig.html
(2) Tot voor een jaar geleden kon ik er geregeld verslag van doen, in een groot deel van de posts in de rubriek http://speelsmaarserieus.blogspot.com/search/label/Islam%20vs.%20Westen
(3) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2009/09/brad-delong-zou-zeggen-robeys-smackdown.html

Een succes voor de aartsbisschop

2011-12-18T11:00:00.004+01:00

In een krant of ergens op het internet (weet het niet meer) lees ik dat er momenteel enkele tientallen mensen in één of andere gespecialiseerde opleiding ("seminaristen"? Zou dat kunnen?) voor priesters of theologen zitten, terwijl het er een paar jaar geleden maar drie waren. Ineens moet ik terugdenken aan de post van bijna twee jaar geleden (1) toen Aartsbisschop Léonard aantrad, zeer tot ontsteltenis van ongeveer iedereen. We moeten, vond ik echter, tenminste de man een kans geven, zoals hij zelf niet onredelijk opmerkt. Waarna ik en een hoop anderen een aantal maanden later, en om een heel preciese reden (2) "niet eens teleurgesteld" de schouders ophaalden, en "alle vooroordelen bevestigd" zagen.

Maar zoals de post onder voetnoot (1) al zei, de aartsbisschop moet beoordeeld worden naar de maatstaven van zijn eigen club, en niet naar de maatstaven van agnosten zoals ikzelf. En één van die criteria van zijn eigen club was het aangroeien van "de kudde", in de niet-pejoratieve zin die ze daar zelf aan geven, en dat, neem ik aan, zowel in kwantiteit als kwaliteit.

Dus, in de kwalitatieve zin lijkt de aartsbisschop te zijn geslaagd in zijn opdracht, nietwaar? Mensen zoals ik heeft hij geen millimeter dichterbij gebracht, wel integendeel. Maar aangezien ik hem niet wil afrekenen op hopeloze gevallen vond ik het toch een opvallend nieuwsje.

-----------------------------------
(1) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2010/01/tevreden-met-de-nieuwe-kardinaal.html
(2) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2010/10/de-aartsbisschop-spreekt.html

Kameroen: voor wie me in mijn "mindere kant" aan het werk wil zien...

2011-12-16T12:57:00.005+01:00

Af en toe maak je op het internet van die "verbale straatgevechten" mee. De typische ontsporingen van discussies in een volledig open forum, waarin de anonimiteit van het computerscherm maakt dat de simpelste omgangsvormen overboord gaan. En ik geef toe dat ik me daar vaak (vroeger, tenminste, intussen ruim zes jaar geleden) aan bezondigd heb! Het is één van die dingen waarvan ik denk "niet trots op, maar ik mag doodvallen als ik er beschaamd om ga zijn". Het is nu eenmaal wie of wat je bent...

En dus, creationisten, dom links, dom rechts, Eurabië en vele andere... De woedende discussies waarin je op die fora terechtkomt als je dingen zegt die iemand anders absoluut niet wil horen; ik heb een gevoel dat je het eens moet gedaan hebben om te beseffen dat het bestaat. En natuurlijk heb ik er vaak een grote geamuseerdheid bij gevoeld - maar soms ook frustratie, zoals recent, toen ik maar besloot af te druipen in een discussie met een creationist, als gevolg van wat ik een fraaie own goal door een andere deelnemer heb beschouwd: je kan echt niet alles "winnen".

Maar nu had ik eerder onschuldig op de nieuwsgroepen een link gelegd nar mijn jongste postje over Kameroen (1), en... ik had prijs! En omdat het project me nu eenmaal inhoudelijk een beetje aan het hart ligt, en omdat ik de tegenwoordig zeldzame verbale boksmatch niet kon laten... had mijn gesprekspartner ook prijs. Hier is de url:

https://groups.google.com/group/be.politics/browse_thread/thread/b0cd13a93dccf249?hl=nl#

(Misschien is het het gemakkelijkst als je nogal rechts bovenaan "opties" klikt, en dan eerder links bovenaan "weergave als structuur".)

Nu, ik geef toe dat het niet "mijn beste kant" is, hoor. Maar laten we proberen een zilveren rand aan een donkere wolk te ontwaren. Het komt zeer zelden voor dat iemand nu eens werkelijk niets, maar dan ook niets, heeft bij te dragen. Zelfs van de creationisten heb ik vaak veel geleerd. Als iemand van de nadenkende lezers (het voordeel van een weinig gelezen blog als dit: zonder stroopsmeerderij kan ik zeggen dat er nauwelijks andere zijn!) me kan vertellen wat ik hiervan moet proberen mee te nemen: altijd bereid over een beetje kritiek na te denken!

-----------------------------
(1) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2011/12/gunstige-tekenen-uit-kameroen.html

Een veel beter idee voor boetes

2011-12-13T18:45:00.005+01:00

Europa werkt aan een betere begrotingsdiscipline. Lidstaten die zich niet aan een voldoende strikt budget houden kunnen forse boetes oplopen! Maar wacht. De vrees is nu juist dat de economieën niet de middelen kunnen genereren om hun schulden af te betalen - en nu gaat Europa als remedie de putten nog wat dieper maken?

Het lijkt er op dat ik niet de eerste ben om dit punt te maken. "Jamaar" (klinkt het dan), "de boetes zullen zo stevig zijn dat de politiekers er niet aan zullen willen beginnen."

Halllloooooo! Welke lettergreep in het rijtje po, li, tie en kers bezorgt je moeilijkheden? Hier in België smijten ze miljarden en tientallen miljarden weg aan garanties voor Dexia, en ze hebben het zelf niet eens door. En waarom zouden ze ook, het kiezerspubliek heeft immers ook niets door? Trouwens, wat is dat eigenlijk, een miljard? Een paar nullen meer of minder... (1).

Dus als je dat weet, en als je weet dat politiekers zich helemaal niet interesseren voor die paar nullen (omdat ze zich interesseren voor het in het middelpunt van de belangstelling staan, het met de armen kunnen zwaaien voor de camera en de volgende verkiezingen), denk je dan echt dat die Europese boetes er veel aan zullen veranderen? Hey, Griekse politiekers hebben doodleuk toegegeven dat ze de cijfers gewoon vervalst hebben, en Belgische politiekers hebben doodleuk opgemerkt dat ze dat allemaal altijd wel geweten hebben, en er zit er niet één in de bak!

Ik heb een veel beter idee. Grond! Je zegt tegen een lidstaat waar de financiële grenzen liggen, en per miljard dat ze er op het einde van een gegeven jaar overgaan: 100 vierkante meter grond afstaan aan een buurland. Natuurlijk is een miljard voor een grote lidstaat iets anders dan voor een kleine, dus we zullen wel iets met percenten doen, maar zeg voor het gemak dat het per miljard en per jaar is. Het doet er ook helemaal niet toe dat 100 vierkante meter grond helemaal niets voorstelt. We beginnen met voor elk land te definiëren aan welk buurland ze het minst graag grond zouden afstaan, en je zal eens wat zien.

Bijvoorbeeld, voor Nederland zou de grond naar Duitsland gaan! Ze kunnen amper een voetbalwedstrijd tegen Duitsland spelen - niet dat ik iets tegen het Nederlands voetbal op zich heb, hoor (2) - zonder dat er gespuwd wordt. Zie je al gebeuren dat een Nederlands bewindsman een begrotingsbeleid voert dat 100 vierkante meter grond doet afstaan aan Duitsland?

Voor België is het iets moeilijker, maar dan als een luxeprobleem. Zouden de mensen de grootste afkeer voelen als we grond verloren aan Frankrijk, of aan Nederland? Misschien moeten we een enquête organiseren, maar ik denk dat een eerste minister die 100 vierkante meter (of meer!) zou verliezen aan één van beide de verkiezingen als toeschouwer zal volgen.

En het is helemaal niet moeilijk verder te gaan! Frankrijk: 100 vierkante meter Elzas naar Duitsland! Portugal: 100 vierkante meter grond naar Spanje! Oostenrijk mag Alto Adige 100 vierkante meter groter maken en ik zie de Ieren al 100 meter aan Engeland afstaan.

En het hoeft niet eens zo ver te komen. De ontvangende staat zit er immers helemaal niet op te wachten, het gaat er om dat de gevende staat het idee afschuwelijk vindt. Dus als onze Waalse PS door de bocht dreigt te gaan: zie je het gebeuren? Al wat je moet doen is een clubje Hollanders organizeren, die heel geïnteresseerd, ergens aan de grens, beginnen te wijzen, foto's te nemen... Eentje stapt nadrukkelijk met tien grote passen langsheen de grens, waarna hij zich resoluut naar België keert en tien meterlange passen het Grondgebied intrekt...

Alles met een uitgestreken gezicht, natuurlijk.

--------------------------------------------
(1) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2006/11/een-paar-nullen-meer-of-minder.html
(2) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2010/07/de-wereld-kleurt-oranje-hup-holland.html

Gunstige tekenen uit Kameroen!

2011-12-12T18:44:00.000+01:00

"We hebben al een tijdje niets meer over je project in Kameroen gehoord", zei laatst een collega van me, en ik moet zeggen (en ik heb het dan ook gezegd) het deed me plezier. "Komt het dan niet over als een nogal obligaat nummertje gezeur?" vroeg ik me luidop af, en ook "lijkt het niet teveel op een niet al te verdoken gebedel om steun?". Oh ja, daar leek het op, gaf de collega opgeruimd toe, maar alles bij elkaar had het toch ook wel iets boeiends - en hoewel hij er nog niet was toe gekomen de 3 euro per maand (je ziet dat dus echt niet in je financiën, hé, en ik kan het weten...) te storten (dit was overigens wéér zo'n nauwelijks verdoken hint: see?) deed het me toch plezier. Want tenslotte, je weet maar nooit...

Wel, voor ik vreselijk begin op te scheppen toch maar eens herhalen dat het al lang niet meer "mijn" project is. Misschien heb je het eerder een beetje gevolgd op deze site (1), maar vanuit een initiatief dat ik lang geleden mee heb opgericht hebben een groepje andere vrijwilligers, met van mijn kant alleen verbale steun, een project opgericht om net buiten de rand van een reservaat in Kameroen een klein ontwikkelingsproject op te zetten. "Buiten de rand" omdat je een extra stuk natuur beschermt als je mensen alternatieven voor de jacht en de kaalkap biedt, op een plaats waar ze wel mogen jagen en kappen. En dus verscheen er, ergens vanaf 2006, een bijenteeltproject en een dorpsschooltje, in dat gebied net buiten het reservaat.

Het was leerzaam, hoewel ik er dus niet zelf bij was, uit eerste hand te horen vertellen hoe het allemaal heel "Afrikaans" ging. OK, je hebt dus je boom verworven waar je bijenkasten van gaat maken. Ga je gang! De boom weegt honderdduizend ton, en dit is Afrika. Oh, je hebt geen bijl? Tja... Hmmmm. Nja, met je blote handen zal het moeilijk gaan... Maar anderzijds, er waren dus wel kandidaat imkers, en de mensen begonnen uit verdere omstreken naar het project te komen omdat ze ook probeerden uit de armoede weg te komen, dus zelfs als er moeilijkheden waren...

Moeilijkheden zijn er om overwonnen te worden, en in onze jongste nieuwsbrief kan je bevestiging lezen van wat we eerder zagen aangekondigd: de kasten groeien, er zijn nu 26 echte imkers, en er ontstaan allerlei activiteiten, zoals een atelier voor nieuwe kasten, pogingen om bedrijfjes op te zetten voor de productie van allerhande materiaal... Ook het bijgaande schooltje leek al in eerdere berichten de kinderziektes (waarvan ik me nog bepaalde verhalen uit de beginperiode herinner...) te overwinnen, want we hebben de foto's met "voor" en "na" zien passeren, en ik moet zeggen, ik denk dat een paar mensen echte mirakels hebben verricht.

En dat zelfs in die mate dat ze sponsoring hebben gevonden voor een nieuw onderwijsproject. Er komt in het groepje dorpjes uit ons werkgebied een heuse landbouwschool! De bedoeling is de mensen een almaar bredere zelfredzaamheid te bezorgen, want als de bijen het niet goed zouden doen, dan kunnen ze naar rijst diversifiëren, of naar cacao, palmolie en kleinvee. En als terzijde, verbonden aan de school is er nu al een cacaoplantage, waar dorpelingen die het schoolgeld financiëel niet kunnen bolwerken nu ook in natura hun bijdrage kunnen leveren. En zo zie je stilaan iets op gang komen, waarvan je alleen maar kan hopen dat de kwetsbaarheid die heel het systeem ongetwijfeld nog heeft niet zomaar wordt weggevaagd door één of andere crisis - maar dat in ieder geval, als er ooit een geschiedenis kan geschreven worden van een succesrijke ontwikkeling, zal passeren langs eerste stapjes die er uitzien zoals het er nu uitziet.

Behalve een bijenproject en een schooltje dus nu ook nog een landbouwschool; "hoger onderwijs", zeg maar, en als je je weer eens iets laat wijsmaken over de "luie Afrikanen" denk je maar eens terug aan de mensen die om 05.00 uur in hun dorp vertrokken om na 5 uur te voet om 10.00 in de school aanwezig te zijn, en daarna te voet opnieuw naar huis. Zijn er nog pendelaars onder de lezers? Vragen, iemand?

We zijn ver gekomen, sinds die tijden van kaalkap en "bushmeat". Ik denk, en ik mag het zeggen want de waarheid is dat ik er zelf geen vinger voor uitsteek, dat een paar mensen, met onze eigen Raymonde op kop, hier echte mirakels verrichten, en en passant tonen dat je met een hoop energie en het geduld en doorzettingsvermogen van een flinke gletsjer ongelofelijke dingen kan bereiken. En ik vermoed, sprekend als papa van drie kindjes, dat mensen die hun kinderen horen huilen en niet weten wat ze ze te eten kunnen geven, vinden dat die bescheiden vrijwilligers die hun werk wel nooit in de grote aandacht zullen zien komen, echt wel heel veel verschil kunnen maken.

Oh ja, dat van dat "geen vinger uitsteken"... Ik stort wel mijn vijf euro per maand, natuurlijk. En omdat ik dat met een permanente overschrijving doe voel ik dat echt niet. Maar ergens in de wereld... ("kindjes... honger...) voelt iemand het wel. Nog een paar van dat soort kleine maar vaak erg stabiele bijdragen zijn heel zeker welkom. De welwillende lezer vindt er meer over in de url van voetnoot (3).

-------------------------------------
(1) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/search/label/Onze%20VZW
(2) http://ape-assistance.net/files/2010/03/Nieuwsbrief-apas-Decembercmp1200.pdf
(3) http://ape-assistance.net/steun/